##common.pageHeaderLogo.altText##

Biyografi Makalesi

Cilt 1 Sayı 1 (2026): Haziran

Özbek Onomastiğinin Babası

Gönderildi
1 Temmuz 2026
Yayınlanmış
30 Haziran 2026

Öz

Makale; Özbek onomastiğinin kurucusu, Filoloji Doktoru, Profesör Begmatov Ernst Azimovich’in antroponimi ve toponimi alanlarındaki bilimsel ve pratik faaliyetlerini ele almaktadır. Çalışmada, onun monografilerinin ve sözlüklerinin içeriğinin yanı sıra özel isimler (onimler), antroponimlerin oluşumu, antroponimik göstergeler ile ad, soyadı, baba adı, lakap ve mahlas gibi antroponimik birimlere ilişkin mikro/makro onomastik formülasyonlarına (prostranstva) özel bir vurgu yapılarak bilimsel görüşleri ve yorumları incelenmektedir. Çalışma, Azimovich’in isimlerin yazımı konusundaki görüşlerini ele alarak antroponimik birimlerin işlevlerini de analiz etmektedir.

Referanslar

  1. Avloqulov, Y. (2012). O‘zbek tili onomastik birliklarining lingvistik tadqiqi [Linguistic study of onomastic units of the Uzbek language] (Doctoral dissertation). Tashkent.
  2. Begmatov, E. (1962). Kishi nomlarining ma’nolariga doir [On the meanings of human names]. O‘zbek Tili va Adabiyoti Masalalari, (6), 50–54.
  3. Begmatov, E. (1965a). Antropoleksemalar haqida [About anthropolexemes]. O‘zbek Tili va Adabiyoti, (2), 63–65.
  4. Begmatov, E. (1965b). Antroponimika uzbekskogo yazyka [Anthroponymy of the Uzbek language] (Doctoral dissertation abstract). Tashkent.
  5. Begmatov, E. (1965c). Nomlar va odamlar [Names and people]. Fan va Turmush, (1), 15–17; (2), 21–23; (3), 30–33.
  6. Begmatov, E. (1965c). Nomlar va odamlar [Names and people]. Fan va Turmush, (2), 21–23.
  7. Begmatov, E. (1965c). Nomlar va odamlar [Names and people]. Fan va Turmush, (3), 30–33.
  8. Begmatov, E. (1966). Nomlar va odamlar [Names and people]. Fan.
  9. Begmatov, E. (1967a). Qadimiy davrlar darakchisi [Herald of ancient times]. Sovet Maktabi, (8),
  10. Begmatov, E. (1967b, August 9). Shoir mahorati [The poet's skill]. O‘zbekiston Madaniyati, 3.
  11. Begmatov, E. (1970). Kishi nomlari imlosi [Orthography of human names]. Fan.
  12. Begmatov, E. (1990, January 26). Ona yurtning oltin kaliti [The golden key of the motherland]. Qishloq Haqiqati, 4.
  13. Begmatov, E. (1996a, September 10). Munosiblik mezoni [Criterion of appropriateness]. Milliy Tiklanish, 3.
  14. Begmatov, E. (1996b, September 17). Nombozlik nimani anglatar edi [What did name-calling mean]. Milliy Tiklanish, 3.
  15. Begmatov, E. (1996c, September 25). Endi adashmaylik [Let's not make mistakes anymore]. Toshkent Haqiqati, 4.
  16. Begmatov, E. (1996d, November 12). Nodir sandiq [A rare chest]. Milliy Tiklanish, 2.
  17. Begmatov, E. (1997a, January 15). Tiriklarga nom qo‘yish mumkinmi? [Is it possible to name the living?]. Hurriyat, 3.
  18. Begmatov, E. (1997b). Davlatimizning toponimik siyosati haqida [About the toponymic policy of our state]. In O‘zbek Filologiyasi va Jurnalistikasining Dolzarb Muammolari [Actual problems of Uzbek philology and journalism] (pp. 53–55). Samarkand.
  19. Begmatov, E. (1997c). Istiqlol o‘lkasining toponimik siyosati [Toponymic policy of the country of independence]. O‘zbek Tili va Adabiyoti, (3), 3–9; (4), 7–9.
  20. Begmatov, E. (1998a). Joy nomlari – ma’naviyat ko‘zgusi [Place names – the mirror of spirituality]. Ma’naviyat.
  21. Begmatov, E. (1998b). Xalq tili va ma’naviyatining ulug‘ merosi [Great heritage of folk language and spirituality]. In Joy Nomlari – Xalq Tili va Ma’naviyatining Nodir Merosi Mavzusidagi Ilmiy-Amaliy Konferensiya Materiallari [Materials of the scientific-practical conference on the topic "Place names – a rare heritage of folk language and spirituality"] (pp. 6–11). Navoiy.
  22. Begmatov, E. (1998c). Original’nye modeli obrazovaniya uzbekskoy antroponimi [Original models of formation of Uzbek anthroponymy]. In Aktual’nye Problemy Uzbekskogo Yazykoznaniya [Actual problems of Uzbek linguistics] (pp. 37–41). Tashkent.
  23. Begmatov, E. (2003). Toponimicheskaya politika nezavisimogo Uzbekistana [Toponymic policy of independent Uzbekistan]. In Shestaya Mezhdunarodnaya Konferentsiya po Voprosam Yazyka i Razvitiya [Sixth international conference on language and development issues] (p. 28). Tashkent.
  24. Begmatov, E. (2004). Istiqlol o‘lkasi toponimik siyosatining ilmiy prinsiplari [Scientific principles of the toponymic policy of the country of independence]. Filologiya Masalalari, (4), 30–33.
  25. Begmatov, E. (2011a). Antroponimlarni tadqiq qilishning sotsiolingvistik aspekti [Sociolinguistic aspect of the study of anthroponyms]. O‘zbek Tili va Adabiyoti, (4).
  26. Begmatov, E. (2011b). O‘zbek antroponimlarida ism yasashning bir usuli haqida [On a method of name formation in Uzbek anthroponyms]. Kazakhovedenie, (1), 45–47.
  27. Begmatov, E. (2013). Ob original’nykh obrazovaniyakh antroponimicheskoy sistemy [On original formations of the anthroponymic system]. Prepodavanie Yazyka i Literatury,
  28. Begmatov, E., & Avloqulov, Y. (2007a). Onomastik ko‘lam tushunchasi [The concept of onomastic scope]. O‘zbek Tili va Adabiyoti, (4), 17–21.
  29. Begmatov, E., & Avloqulov, Y. (2007b). O‘zbek tili onomastikasining makrokōlami [Macroscope of Uzbek language onomastics]. O‘zbek Tili va Adabiyoti, (5), 33–39.
  30. Begmatov, E., & Avloqulov, Y. (2008). O‘zbek tili onomastikasining mikrokōlami [Microscope of Uzbek language onomastics]. O‘zbek Tili va Adabiyoti, (1), 6–15.
  31. Begmatov, E., & Kenjaeva, S. (2007). Xalqona udumlarning nodir manbai [A rare source of folk traditions]. In Chet Tillarni Nofilologik Oliy O‘quv Yurtlarida O‘qitish Masalalari Muammolari [Problems of teaching foreign languages in non-philological higher education institutions] (pp. 47–54). Bukhara.
  32. Begmatov, E., & Soliev, F. (1997a). Joy nomlarini to‘plash bo‘yicha savolnoma [Questionnaire on collecting place names]. Navoiy.
  33. Begmatov, E., & Soliev, F. (1997b). Viloyat, tuman va shahar toponimiya komissiyalarining ishini o‘rganish bo‘yicha savolnoma [Questionnaire for studying the work of regional, district, and city toponymy commissions]. Navoiy.
  34. Begmatov, E., & Uluqov, N. (2008). O‘zbek onomastikasi (bibliografik ko‘rsatkich) [Uzbek onomastics (bibliographic index)]. Namangan.
  35. Jo‘raev, B., & Begmatov, E. (1966). Atoqli otlarni o‘rganishга doir ba’zi masalalar [Some issues regarding the study of proper nouns]. O‘zbek Tili va Adabiyoti, (2), 54–58.
  36. Jo‘raev, B., & Begmatov, E. (1967, September 19). Go‘zallarning go‘zali [Beautiful among the beautiful]. Toshkent Oqshomi, 4.
  37. Jo‘raev, B., & Begmatov, E. (1968). Badiiy til go‘zalligi [The beauty of literary language]. Guliston, (6), 29.
  38. Nurmonov, A. (2012). Tanlangan asarlar [Selected works] (Vol. 2). Akademnashr.
  39. Rasulov, R. (2005). Umumiy tilshunoslik [General linguistics]. Tashkent.
  40. Yo‘ldoshev, B. (2012). O‘zbek tilshunosligining tarixi [History of Uzbek linguistics]. Samarkand.

İndirmeler

İndirme verileri henüz mevcut değil.